.jpg)
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας (International Women’s Day) γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 8 Μαρτίου. Θεσπίστηκε για πρώτη φορά το 1977 με απόφαση της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ για να αναδείξει τα προβλήματα και να προωθήσει τα δικαιώματα της γυναίκας.
Προέκυψε από το εργατικό κίνημα, και μέσα στα χρόνια κατάφερε να γίνει μια αναγνωρισμένη ετήσια εκδήλωση από τα Ηνωμένα Έθνη (ΟΗΕ). Σύμφωνα με το BBC, οι σπόροι του κινήματος φυτεύτηκαν το 1908, όταν 15.000 γυναίκες παρέλασαν στη Νέα Υόρκη ζητώντας λιγότερες ώρες εργασίας, καλύτερες αμοιβές και δικαίωμα ψήφου.
Ένα χρόνο αργότερα, το Σοσιαλιστικό Κόμμα της Αμερικής κήρυξε την πρώτη Εθνική Ημέρα της Γυναίκας.
Ποια ήταν η Κλάρα Ζέτκιν
Η ιδέα ώστε να γίνει η ημέρα διεθνής προήλθε από την Κλάρα Ζέτκιν, ακτιβίστρια και υπέρμαχος των δικαιωμάτων των γυναικών. Το 1910, σε ένα Διεθνές Συνέδριο Εργαζόμενων Γυναικών στην Κοπεγχάγη, μπροστά σε 100 γυναίκες, από 17 χώρες, η ίδια πρότεινε να γίνει Παγκόσμια Ημέρα, τότε όλες οι παρούσες γυναίκες συμφώνησαν.
Πότε γιορτάστηκε πρώτη φορά
Γιορτάστηκε για πρώτη φορά το 1911, στην Αυστρία, τη Δανία, τη Γερμανία και την Ελβετία. Η εκατονταετηρίδα γιορτάστηκε το 2011, επομένως φέτος γιορτάζουμε την 111η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας. Επισημοποιήθηκε το 1975 όταν τα Ηνωμένα Έθνη συμπεριέλαβαν την ημέρα στους εορτασμούς.
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας έχει γίνει ορόσημο όλων όσων έχουν κατακτηθεί από το γυναικείο φύλο σε τομείς όπως η κοινωνία, η πολιτική, η οικονομία, ενώ, δεν παύουν να οργανώνονται κάθε χρόνο πορείες ευαισθητοποίησης για τις ανισότητες.
Η ιδέα της Κλάρα Ζέτκιν, για την Ημέρα της Γυναίκας δεν είχε καθορισμένη ημερομηνία και δεν είχε επισημοποιηθεί μέχρι και την απεργία των γυναικών στη Ρωσία το 1917. Τέσσερις ημέρες μετά την απεργία ο Τσάρος αναγκάστηκε να παραιτηθεί και η προσωρινή κυβέρνηση παραχώρησε στις γυναίκες το δικαίωμα ψήφου. Η ημερομηνία κατά την οποία ξεκίνησε η απεργία των γυναικών στο Ιουλιανό ημερολόγιο, το οποίο τότε χρησιμοποιούταν στη Ρωσία, ήταν η Κυριακή 23 Φεβρουαρίου. Αυτή η ημέρα στο Γρηγοριανό ημερολόγιο ήταν 8 Μαρτίου – και γιορτάζεται από τότε μέχρι και σήμερα
Τα χρώματα για την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας
Το μοβ, το πράσινο και το λευκό αποτελούν τα χρώματα για την συγκεκριμένη Ημέρα, σύμφωνα με την σχετική ιστοσελίδα. “Το μοβ σημαίνει δικαιοσύνη και αξιοπρέπεια. Το πράσινο συμβολίζει την ελπίδα. Το λευκό αντιπροσωπεύει την αγνότητα, -αν και πρόκειται για μια αμφιλεγόμενη έννοια-. Τα χρώματα προήλθαν από την Κοινωνική και Πολιτική Ένωση Γυναικών (WSPU) στο Ηνωμένο Βασίλειο το 1908, επισημαίνεται στο BBC.
Το θέμα της Ημέρας της Γυναίκας για το 2024
Το θέμα του ΟΗΕ για το 2024 είναι «Επενδύστε στις γυναίκες: Επιταχύνετε την πρόοδο», το οποίο αποσκοπεί στην ανάδειξη της σημασίας των μέτρων για την ισότητα των φύλων. «Οι συγκρούσεις και η άνοδος των τιμών μπορεί να οδηγήσουν το 75% των χωρών να περικόψουν τις δημόσιες δαπάνες έως το 2025, επηρεάζοντας αρνητικά τις γυναίκες και τις βασικές υπηρεσίες τους», αναφέρει σε ανακοίνωσή του ο ΟΗΕ.
Ο ιστότοπος για την Ημέρα της Γυναίκας έχει επιλέξει το θέμα «Inspire Inclusion» (Εμπνεύστε την ένταξη). Λέει ότι οι διοργανωτές και οι εκδηλώσεις στοχεύουν «να σπάσουν τα εμπόδια, να αμφισβητήσουν τα στερεότυπα και να δημιουργήσουν περιβάλλοντα όπου όλες οι γυναίκες εκτιμώνται και γίνονται σεβαστές». Οι διοργανωτές παράλληλα υποστηρίζουν πως η ημέρα αυτή παρέχει την ευκαιρία να επισημανθεί η πρόοδος που έχει σημειωθεί, αλλά και να επισημανθεί η διάβρωση των δικαιωμάτων των γυναικών σε όλο τον κόσμο, καθώς και οι επιπτώσεις της βίας και της κακοποίησης των φύλων.
Τους τελευταίους 12 μήνες, οι γυναίκες στη Μέση Ανατολή, το Αφγανιστάν, το Ιράν και την Ουκρανία αγωνίστηκαν για τα δικαιώματά τους εν μέσω πολέμου και βία. Οι εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ λένε ότι έχουν λάβει αξιόπιστες καταγγελίες για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε βάρος γυναικών και κοριτσιών στη Γάζα, συμπεριλαμβανομένων περιπτώσεων βιασμού από τις ισραηλινές δυνάμεις. Το BBC έχει επίσης δει στοιχεία για βιασμούς, σεξουαλική βία και ακρωτηριασμούς ισραηλινών γυναικών κατά τη διάρκεια των επιθέσεων της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου.
Στο Αφγανιστάν, οι Ταλιμπάν εξακολουθούν να απαγορεύουν στα κορίτσια άνω της ηλικίας του δημοτικού την είσοδο στις σχολικές αίθουσες, εμποδίζοντας την πρόσβαση των γυναικών σε ισότιμη εκπαίδευση. Στο Ιράν, πολλοί συνεχίζουν να αψηφούν τους κανόνες που απαιτούν από τις γυναίκες να καλύπτουν τα μαλλιά τους, ενώ ακτιβίστριες όπως η βραβευμένη με Νόμπελ Ειρήνης Ναργκίς Μοχαμαντί, αντιμετωπίζουν μακροχρόνιες ποινές φυλάκισης.
Ο ΟΗΕ αναφέρει ότι γυναίκες και κορίτσια στο Σουδάν απαγάγονται και βιάζονται σε περιοχές που ελέγχονται από τις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης (RSF), όπου αναγκάζονται να παντρευτούν και κρατούνται για λύτρα. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Δείκτη Χάσματος Φύλων 2023, που δημοσιεύεται κάθε χρόνο από το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, καμία χώρα δεν έχει ακόμη επιτύχει πλήρη ισότητα ή ισοτιμία των φύλων. Προειδοποιεί δε, πως είναι πιθανό να χρειαστεί περισσότερος από ένας αιώνας μέχρι να επιτευχθεί σε όλο τον κόσμο.
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας είναι εθνική εορτή σε πολλές χώρες:
- Στη Ρωσία, οι πωλήσεις λουλουδιών διπλασιάζονται κατά τη διάρκεια της ημέρας.
- Στην Κίνα, πολλές γυναίκες λαμβάνουν άδεια μισής ημέρας από την εργασία τους στις 8 Μαρτίου.
- Στην Ιταλία, η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, ή la Festa della Donna, γιορτάζεται με την προσφορά μιμόζας.
- Στις ΗΠΑ, ο μήνας Μάρτιος είναι ο μήνας της ιστορίας των γυναικών. Μια προεδρική διακήρυξη που εκδίδεται κάθε χρόνο τιμά τα επιτεύγματα των Αμερικανών γυναικών.
